Year 2018, Volume 8 , Issue 15, Pages 297 - 316 2018-04-22

Jewelry Belonging To Three Ottoman Sultanesses
OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI

Rahmi TEKİN [1]


At the beginning of the subjects that are wondered in Ottoman history, the harem and the life styles of the lady sultans comes.Some western writers gave information about as if they had seen it, even if they did not see the harem.Although some of the descriptions made by Western writers have’t reflected the facts, some ambassador’s wives, such as Lady Montague, or physicians such as Pedro de Urdemalas have givencorrect information about the lady sultans.

After giving brief information on the general lives of the lady sultans, detailed information will be given that based on the records of the terraces about the ornament of the three lady sultans who lived in the  late 18th century in the early 17th century.The unknown jewelries have been tried to be determined by using the heritage records of  Muazzez Sultan, the wife of Sultan Ibrahim, IV. Murad's grandson, Fatma Hanım Sultan and III. Ahmed's daughter, Ümmügülsüm Sultan. Each of the three lady sultans’s heritage has a lot of processed gold and silver jewelery.The precence of diamonds, rubies, emeralds and precious stones such as la'l have been attracting attention.. By processing,these precious stones are used on  bracelets, belts, earrings, crests and other ornaments. In addition, the weight and value of the jeweleries have been tried  to be recorded 

Osmanlı tarihiyle ilgili merak edilen konuların başında harem ve orada bulunan hanım sultanların yaşam şekilleri gelir. Birtakım batılı yazarlar haremi görmedikleri halde, görmüş gibi bilgi vermişlerdir. Her ne kadar batılı yazarlar tarafından yapılan bazı tasvirler gerçekleri yansıtmasa da, hareme girmeyi başaran Lady Montague gibi bazı elçi hanımları veya Pedro de Urdemalas gibi hekimlerin hanım sultanlar hakkında sağlıklı bilgiler verdikleri söylenebilir.

Bu çalışmada hanım sultanların gündelik yaşamları hakkında kısa bilgi verdikten sonra, XVII. yüzyılın sonlarında ve XVIII. yüzyılın başlarında yaşamış üç hanım sultanın ziynet eşyası hakkında tereke kayıtlarına dayanılarak ayrıntılı bilgi verilecektir. Bunlar da, Sultan İbrahim'in eşi Muazzez Sultan, IV. Murad'ın torunu Fatma Hanım Sultan ve III. Ahmed'in kızı Ümmügülsüm Sultan'dır.

Her üç hanım sultana ait terekelerde bol miktarda işlenmiş altın ve gümüş takı eşyası bulunmaktadır. Elmas, yakut, zümrüt ve la‘l gibi kıymetli taşların çokluğu da dikkati çeker. Bu taşlar işlenerek bilezik, kemer, küpe, sorguç ve sair takılara süs yapılmıştır. Ayrıca kaydedilen ziynet eşyasının ağırlığı ve değeri de tespite çalışılmıştır. 

  • Kaynakça: Başbakanlık Osmanlı Arşivi, TS. MA. d / 2214.Başbakanlık Osmanlı Arşivi, TS. MA. d / 2271.
  • Başbakanlık Osmanlı Arşivi, TS. MA. d / 7704.
  • İREPOĞLU, Gül, “Osmanlı İmparatorluğunun Görkemi Osmanlı Mücevheri”, Çağlar Boyunca Takı ve Mücevher, sy.17, İstanbul 2000.
  • KÜPELİ, Özer, “IV. Murad’ın Torunu Fatma Hanım Sultan’ın Muhallefatı”, Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi, sy.II/2, s. 163-175, İzmir 2016.
  • Lady Montague, Şark Mektupları, trc. Ahmet Refik, yay. haz. Dursun Gürlek, İstanbul 1998.
  • Ogier Ghhiselin de Busbeck, Türkiye’yi Böyle Gördüm, haz. Aysel Kurutluoğlu, Tercüman 1001 Temel eser no: 31, (baskı yeri ve yılı yok).
  • PAMUK, Şevket, Osmanlı İmparatorluğu’nda Paranın Tarihi, İstanbul 1999.
  • Pedro de Urdemalas, Kanunî Devrinde İstanbul, çev. Fuat Carım, İstanbul 1964.
  • Salamon Schweigger, Sultanlar Kentine Yolculuk 1578-1581, çev. S. Türkis Noyan, İstanbul 2004.
  • SANCAR, Aslı, Osmanlı Kadını Efsane ve Gerçek, İzmir 2010.
  • SEVENGİL, Refik Ahmed, İstanbul Nasıl Eğleniyordu, basım yeri ve tarihi yok.
  • Şemseddin Sâmi, Kamûs-ı Türkî, İstanbul 2015.
Primary Language tr
Subjects History
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0002-2175-7315
Author: Rahmi TEKİN
Institution: YÜZÜNCÜ YIL ÜNİVERSİTESİ, EDEBİYAT FAKÜLTESİ, TARİH BÖLÜMÜ
Country: Turkey


Dates

Publication Date : April 22, 2018

Bibtex @research article { busbed391486, journal = {Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {1309-6672}, eissn = {2618-6322}, address = {Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürlüğü 12100, Merkez Bingöl}, publisher = {Bingol University}, year = {2018}, volume = {8}, pages = {297 - 316}, doi = {10.29029/busbed.391486}, title = {OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI}, key = {cite}, author = {Tekin, Rahmi} }
APA Tekin, R . (2018). OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI . Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 8 (15) , 297-316 . DOI: 10.29029/busbed.391486
MLA Tekin, R . "OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI" . Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 (2018 ): 297-316 <http://busbed.bingol.edu.tr/en/pub/issue/36623/391486>
Chicago Tekin, R . "OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI". Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 (2018 ): 297-316
RIS TY - JOUR T1 - OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI AU - Rahmi Tekin Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.29029/busbed.391486 DO - 10.29029/busbed.391486 T2 - Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 297 EP - 316 VL - 8 IS - 15 SN - 1309-6672-2618-6322 M3 - doi: 10.29029/busbed.391486 UR - https://doi.org/10.29029/busbed.391486 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI %A Rahmi Tekin %T OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI %D 2018 %J Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 1309-6672-2618-6322 %V 8 %N 15 %R doi: 10.29029/busbed.391486 %U 10.29029/busbed.391486
ISNAD Tekin, Rahmi . "OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI". Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 / 15 (April 2018): 297-316 . https://doi.org/10.29029/busbed.391486
AMA Tekin R . OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2018; 8(15): 297-316.
Vancouver Tekin R . OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2018; 8(15): 297-316.
IEEE R. Tekin , "OSMANLIDA ÜÇ HANIM SULTANIN ZİYNET EŞYASI", Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 8, no. 15, pp. 297-316, Apr. 2018, doi:10.29029/busbed.391486